10/5/2006 -

10/5/2006 - GRAMOFON

GRAMOFON

Gramofon, eski Yunanca fone, "ses" ve grammein, "yazmak" kelimelerinden kaynaklanıyor. Bu makine ile ses ve müzik kayıtı ve ya dinleme olanakları bulunmaktadır. İlk patenti , 29 Eylül 1887 alman yaratıcı Emil Berlin er tarafından alındı.

Gramofon bir yuvarlak ince taş plak ile , fonograf ise bir silindir ile çalışır. Ilk fonograf yaratıcılardan biri ünlü Thomas Alva Edison dur.

İlk müzik çalar kutusu. Meyhane kültürünün vazgeçilmez aracı. Taş plak ile bir araya gelince bir güzel olur.

Gramofonun Yapısı

Gramofon alıcı, kaydedici ve okuyucu olmak üzere üç ana bölümden oluşmaktadır. Alıcısı, küçük deliği önünde konuşulduğu zaman titreşen madeni bir diyaframla kapatılmış bir çeşit ses borusundan meydana gelir. Diyaframın bütün hareketleri kendi merkezine bağlı fildişi bir iğneye geçer. Kaydedicisi ise, balmumundan bir gömlekle kaplı bir silindirdir. Bu silindirin önünde ağızlık, zar ve kazıyıcı taşıyan bir şaryo vardır. Bu kazıyıcı balmumu gömlek üstüne düzenli bir hızla basacak şekilde, silindir boyunca yer değiştirir. Bu hareket bir zemberekle sağlanır. Okuyucusu, büyük tabanı, açık; küçük tabanı ise gergin bir kâğıt veya ince bir titreşim levhasıyla kapatılmış madeni kesik bir küreden meydana gelir. Gramofondan sesin çıkışı ise; diyaframın ortasında bulunan iğne kaydedici tarafından açılmış izlerden geçerek kaydedilen seslere benzer titreşimleri kâğıda veya levhaya iletir. Böylece alet, kaydedilen sesleri yeniden üretmiş olur.

10/5/2006 -

10/5/2006 - BAKTERİLER VE HASTALIĞA NEDEN OLANLARI

BAKTERİLER

Bakteriler bitkilerden ve hayvanlardan farklı olarak hızlı çoğalan ve biyokimyasal etkileri bakımından canlılar âleminin dengesini sağlamada çok büyük önem taşıyan bir grubu oluştururlar. Hemen hemen her yerde yaşayabilirler, bu nedenle de herhangi bir tür organizmadan çok daha fazla sayıdadırlar. Bu canlılar dünyanın en fazla sayıdaki üyeleridir. Tüm ekosistem, bakterilerin faaliyetlerine bağlıdır ve bakteriler insan yaşamını da pek çok şekilde etkilemektedirler.

HASTALIĞA NEDEN OLAN BAKTERİLER

Bakterilerin büyük bir çoğunluğu canlılar için faydalıdır, ama bir kısmı da hastalık yapıcı özelliklere sahiptir. Burada onların bu zararlı etkilerinin de üzerinde durmak gereklidir. Bir bakteri cinsinin bir başka bedene girerek, kendisinden milyarlarca kat büyüklükteki canlıyı güçten düşürmesi, hatta onun ölümüne yol açması, beraberinde çok fazla detay içeren şuurlu birtakım aşamaları içine almaktadır. Nitekim hastalıkların büyük bir kısmının sebebi bakterilerdir. Acaba bakteri, sadece 1 mikrometre çapındaki gözle görülmeyen bir canlı olmasına rağmen, nasıl böylesine güçlü bir etkiye sahip olabilmektedir?

9/5/2006 - AY TUTULMASI

AY TUTULMASI

Dünya’nın Ay ile Güneş’in arasına girerek Güneş ışınlarının Ay’a ulaşmasını engellemesi sonucu olur.

Tam, halkalı ve parçalı olmak üzere üç tip Güneş tutulması vardır. Bir Güneş tutulmasının tam veya halkalı oluşu Ay’ın Dünya'ya uzaklığı ile belirlenirken, parçalı oluşu Ay, gözlem yeri ve Güneş arasındaki açıyla, bir başka deyişle, her üçünün tam olarak aynı doğrultuda bulunmamasıyla ilgilidir.

Peki, şimdi nasıl oluyor da Ay bu küçücük haliyle koskoca Güneş’i kapatabiliyor ve onu görmemizi engelleyebiliyor. Astronomlara göre Ay, Güneş’ten 400 kat daha küçük olmasına karşın Dünya’ya Güneş’ten yaklaşık olarak 400 kat daha yakın olduğu için biz onları hemen hemen aynı büyüklüktelermiş gibi gözlemleriz. Hâlbuki bu bir göz yanılmasıdır. Gerçekte Ay ve Güneş’in büyüklükleri arasında çok fark vardır.

Yine Astronomi bilgilerine göre Ay, Dünya çevresinde basıklığı az da olsa elips şeklindeki bir yörüngede hareket ettiği için Dünya'ya olan uzaklığı her an değişmektedir. Kimi zamanlarda yakınlaşmakta ve daha büyük görünmekte kimi zaman yörüngesi nedeniyle uzaklaşmakta ve daha küçük görünmektedir.

Bu sebeple eğer tutulma anında Ay Dünya'ya yeteri kadar yakınsa, Ay’ın görünen çapı Güneş'in görünen çapından büyük olur, Güneş diskinin tamamı Ay tarafından örtülür ve Tam Tutulma meydana gelir. Aksi takdirde Güneş diskinin tamamı Ay tarafından örtülemez, diskin sadece iç kısmı örtülür ve bir Halkalı Tutulma oluşur. Bazen de Ay ve Güneş'in konumları öyledir ki, Ay, Güneş diskinin ancak bir kısmını örter. Bu durumda da Parçalı Tutulma meydana gelir. Tam ve halkalı tutulmaların tam olarak gerçekleşme evresinden önceki ve sonraki dönemlerinde de parçalı tutulma evresi bulunur. Kimi zaman halkalı başlayan bir tutulma daha sonra bir Tam Güneş Tutulmasına ve sonrasında tekrar Halkalı Güneş Tutulmasına dönüşebilir.